نوشته‌ها

فواید آبدرمانی و سونا

از فواید آبدرمانی بسیار شنیده ایم. مجموعه های آب گرم زیادی در ایران وجود دارد. بیشترین مجموعه و چشمه آب گرم در سرعین شهر توریستی شمال غرب ایران قرار گرفته است. گردشگران بسیاری برای تفریح به سرعین سفر می کنند. مجموعه های تفریحی و درمانی بسیاری در محل قرارگیری چشمه های آبگرم ایجاد شده است. مجموعه های آبی شامل استخر، سونا، جکوزی و امکانات دیگر تفریحی و درمانی است. در این مقاله به فواید آبدرمانی، سونا و جکوزی می پردازیم.

 

 

خواص و فواید آبدرمانی

آبدرمانی به ورزش در آب از راه رفتن تا حرکات ورزشی مخصوص گفته می شود. همچنین اصطلاحا به قرار گرفتن در آب معدنی یا آب چشمه های آبگرم نیز آبدرمانی می گویند. از فواید آبدرمانی و راه رفتن در آب میتوان به بهبود و درمان مشکلات ستون فقرات اشاره کرد. درمان  کمردرد با آبدرمانی (راه رفتن در آب) نیز در برخی مطالعات علمی اثبات شده است.

البته آبدرمانی به نحوه صحیح استفاده از آب نیز اشاره دارد که در اصطلاح به آن هیدروپاتی می گویند و درباره نحوه استفاده آب آشامیدنی توصیه هایی دارد.

 



آشنایی با چشمه آبگرم



چرا سونا برای سلامتی مفید است؟

عرق کردن برای بهبود بیماری‌ها، روشی درمانی است که قدمت استفاده از آن به بیش از 2000 سال می‌رسد.  بنا به برخی از گزارشات سونا از کشور فنلاند نشئت گرفته است. امروزه از سونا برای بسیاری از مصارف درمانی و … استفاده می‌شود. در این مقاله با ما باشید تا از مزایا و معایب استفاده از سونا بیشتر بگوییم. استفاده از سونا می‌تواند دمای پوست را تا 40 درجه سانتی‌گراد افزایش دهد. این امر باعث شدت یافتن تعریق بدن شده و ضربان قلب را نیز افزایش می‌دهد.

 

 

مزایا و معایب استفاده از سونا

همان‌طور که اشاره شد استفاده از سونا فواید بسیاری دارد. سونا در عین مفید بودن می‌تواند مضر نیز باشد. بنابراین در این بخش به مزایا و معایب استفاده از سونا می‌پردازیم.

 

مزایای استفاده از سونا – بهبود سلامت قلب و عروق

وقتی فردی درون سونا می‌نشیند، ضربان قلب وی افزایش پیدا می‌کند. این امر باعث گشادی عروق می‌شود. در بسیاری موارد، ضربان قلب فرد تا 100 الی 150 بار در دقیقه افزایش می‌یابد. سونا می‌تواند باعث کاهش بیماری‌های قلبی و عروقی و جلوگیری از انواع سکته ‌شود. بنا بر نتایج بسیاری از تحقیقات، کسانی که در طول هفته بیشتر از سونا استفاده می‌کنند، بسیار کمتر از دیگران به مرگ ناگهانی بر اثر ایست قلبی دچار می‌شوند!

 

مزایای استفاده از سونا – کاهش استرس

سونا با افزایش گردش خون، موجب کاهش سطح استرس می‌شود. احساس آرامش و سرزندگی از دیگر فواید استفاده از سونا است.

 

مزایای استفاده از سونا – مقابله مشکلات پوستی

از مزایای سونای خشک می‌توان به کمک به بهبود برخی از مشکلات پوستی اشاره کرد. سونا باعث تعریق شدید بدن می‌شود. عرق کردن برای تولید کلاژن پوست ضروری است. این امر می‌تواند باعث کاهش چین‌وچروک شود و موجب کند شدن روند پیری پوست گردد. استفاده مداوم از سونا می‌تواند باعث جلوگیری از بیماری‌های پوستی و تشدید آن‌ها شود.

 

مزایای استفاده از سونا – بهبود بیماری آسم و سایر بیماری‌های تنفسی

سونا می‌تواند باعث کاهش علائم بیماری آسم شود. سونا مجرای تنفسی را باز می‌کند و نفس کشیدن را راحت‌تر می‌کند. بنابراین کسانی که سرفه‌های شدید، خس‌خس سینه دارند یا به بیماری‌های تنفسی مبتلا هستند، می‌توانند از سونا برای بهبود استفاده کنند. البته بهتر است از مشاوره با پزشک نیز بهره ببرند.

 

 



چشمه آب گرم ساری سو



 

 

دیگر فواید سونا

 

  • افزایش جریان سطحی خون
  • باز شدن منافذ و عروق پوستی
  • تسکین دردهای بدن
  • افزایش سوخت‌وساز بدن
  • کاهش فشارخون
  • بهبود در عملکرد مفاصل و عروق خونی
  • شادابی و سرزندگی پوست
  • التیام خستگی روحی و جسمی
  • افزایش کیفیت خواب
  • تمیز شدن پوست از سلول‌های مرده

 

معایب استفاده از سونا

در این بخش به برخی از مضرات استفاده از سونا اشاره می‌کنیم.

معایب استفاده از سونا – اثرات منفی بر فشارخون؟

در شرایطی خاص، جواب این سؤال بله خواهد بود! اگر شما پس از استفاده از سونای داغ وارد آب سرد شوید، احتمال افزایش فشارخونتان را بالا می‌برید.

سونا به‌تنهایی باعث کاهش فشارخون نیز می‌شود. بنابراین کسانی که فشارخون پایینی دارند، برای رفتن به سونا باید با پزشک مشورت کنند.

 



نکته:

افرادی که دچار حمله قلبی شده‌اند، برای رفتن به سونا، نباید مشورت با پزشک را فراموش کنند.



نکات تکمیلی برای استفاده از سونا

 

  • قبل از رفتن به سونا بهتر است بدن خود را با آب و صابون بشویید تا منافذ پوست باز شده و تعرق بهتر انجام شود.
  • قبل از رفتن به سونا آب بنوشید تا دچار کم‌آبی نشوید.
  • زنان باردار برای رفتن به سونا باید با پزشک مشورت کنند.
  • استفاده از الکل قبل از سونا می‌تواند احتمال خطر کم‌آبی، افت فشارخون و مرگ ناگهانی را افزایش دهد.
  • مدت‌زمان استفاده از سونا را محدود کنید. اگر برای بار اول به سونا می‌روید بین 5 تا 10 دقیقه درون اتاق بنشینید. در دفعات بعد می‌توانید این مقدار را حداکثر به 20 دقیقه برسانید.
  • هنگام نشستن در سونا از حوله استفاده کنید تا عرق بدن توسط حوله جذب گردد و مجرای پوست شما را مسدود نکند.
  • بعد از استفاده از سونا دوش بگیرید تا عرق شما شسته شود.
  • با استفاده از آب ولرم دمای بدن خود را پایین بیاورید.
  • بیماران مبتلا به صرع و دیابت مجاز به استفاده از سونا نیستند.
  • کودکان کمتر از 4 سال نیز نباید از سونا استفاده کنند.

فواید آبدرمانی

 

 

فواید آبدرمانی و حرکات ورزشی در آب

آبدرمانی یا هیدروتراپی به انجام حرکات ورزشی در آب نیز اطلاق می شود در اینجا چند حرکت در آب آموزش داده می شود. آب، همان‌گونه که مایه حیات و دوام زندگی انسان‌ها است، به سلامتی و درمان بسیاری از دردها نیز کمک می‌کند. سه خاصیت مهم یعنی شناوری، مقاومت و جریان آب، در کاهش درد بخش‌های مختلف بدن تأثیر بسزایی دارد. از سوی دیگر، افراد بسیاری برای تقویت عضلات و حفظ سلامت خود به انجام حرکات ورزشی در آب روی می‌آورند. ایروبیک یکی از ورزش‌هایی است که با در نظر گرفتن حرکات و تمرینات به‌خصوصی در آب، کمک بسیاری به حفظ تناسب‌اندام می‌کند. در این مقاله ضمن بررسی آب‌درمانی، به معرفی حرکات ورزشی و تمرینات ایروبیک در آب می‌پردازیم.

 

فواید آب‌درمانی

آب‌درمانی یکی از قدیمی‌ترین روش‌ها برای درمان بسیاری از بیماری‌های محسوب می‌شود به‌طوری‌که هنوز هم موردتوجه افراد بسیاری است. آب گرم چشمه‌ها، آب سرد آبشارها و آب یخ‌زده مناطق قطبی همواره در طول تاریخ توسط انسان‌ها مورداستفاده قرار می‌گرفت. درواقع سابقه آب‌درمانی به قدمت خود انسان است. آب‌درمانی فواید فراوانی برای بیماری‌ها و دردهای گوناگون دارد که برخی از این فواید عبارت‌اند از:

  • تسکین دردهای مفاصل مانند کمر و زانو
  • تسکین آسیب‌های ماهیچه‌ای و استخوانی
  • ترشح هورمون اندورفین برای مبارزه با درد
  • رفع خستگی و گرفتگی عضلات
  • کاهش استرس و اضطراب
  • افزایش سوخت‌وساز بافت‌های بدن و جریان خون

 

ایروبیک در آب – حرکات ساده

برخی افراد برای افزایش قوای بدنی و تقویت عضلات خود، به انجام ورزش‌های آبی روی می‌آورند. ورزش محبوب ایروبیک و انجام تمرینات آن در آب استخرها یکی از پرطرفدارترین ورزش‌ها در چند سال اخیر به شمار می‌رود. ایروبیک نوعی ورزش هوازی است که با انجام حرکات منظم، کششی و قدرتی به آمادگی جسمانی افراد کمک می‌کند. انعطاف‌پذیری مفاصل، تقویت ماهیچه‌ها و گردش خون از فواید انجام تمرینات ایروبیک است. در ادامه برخی از تمرینات ایروبیک در آب را معرفی می‌کنیم:

  1. قدم زدن به پهلو: در عرض استخر و به پهلو حرکت کنید.
  2. قدم بلند به جلو و عقب: قدم بلند بردارید و کمی زانو را خمی کنید.
  1. قدم بلند در عمق استخر (حرکت ثبات مرکزی): سعی کنید در قسمت عمیق استخر قدم بزنید و دست‌ها را هم‌زمان با پاها حرکت بدهید.
  2. زاد کردن گرفتگی مفاصل: در قسمت عمیق استخر پاها را به‌نوبت به سمت بالا حرکت دهید.
  3. تقویت عضلات ران پا : پا را جمع کرده، به سمت بالا بیاورید و به سمت جلو رها کنید.

 

 

حرکات ورزشی در آب برای کمردرد

انجام حرکات ورزشی در آب باید متناسب با هر فرد و مشکلات بدنی او صورت پذیرد. برخی از تمرینات مخصوص مفاصل بالاتنه و برخی مخصوص پایین‌تنه هستند و افراد باید با دقت و با توصیه پزشک خود این تمرینات را انجام بدهند. برخی از حرکات ورزشی مناسب برای کمردرد عبارت‌اند از:

تمرین 1: در آب به جلو و عقب قدم بزنید. (هرکدام به مدت 5 دقیقه)

تمرین 2: به دیوار استخر تکیه دهید. زانوی خود را خم‌کنید و تا 15 ثانیه در همان حالت بایستید.

تمرین3: کنار دیواره استخر بایستید و با یک دست لبه استخر را نگه‌دارید. درحالی‌که زانوها صاف هستند لگن را به سمت دیواره استخر فشار دهید.

تمرین 4: رو به دیوار استخر بایستید و پاها را به‌اندازه عرض شانه بازکنید. لبه استخر را با دو دست نگه‌دارید، سپس لگن را به لبه استخر نزدیک کنید و قفسه سینه را به سمت بالا بیاورید.

تمرین 5: در حالت ایستاده پاها را به‌اندازه عرض شانه بازکنید. دست‌ها را در طرفین بدن قرار دهید. به‌آرامی بدن خود را خم کرده و دست‌ها را به‌نوبت تا نزدیکی زانو بیاورید و در همان حالت نگه‌دارید.

تمرین6: پشت به دیواره استخر بایستید. پاها را به‌نوبت به سمت بالا بیاورید و تا 15 ثانیه نگه‌دارید.

 

 



مجموعه استخر و آب درمانی آبگرم سبلان

 



 

تمرینات ورزشی در آب یا آبدرمانی

ایروبیک با تمرینات ویژه‌ای که برای انجام در آب طراحی کرده، یکی از مناسب‌ترین ورزش‌های هوازی و آبی شناخته می‌شود. البته باید این موضوع را در نظر گرفت که انجام حرکات ورزشی در آب با دقت و نظارت متخصص صورت پذیرد و از تمرین‌هایی که باعث تشدید  درد در بدن می‌شود جداً خودداری شود.

 

آشنایی با چشمه آبگرم

چشمه آبگرم

چشمه آب گرم چیست؟

چشمه آب گرم یا برکه‌ای با آب جوشان و داغ که حرارت آب آن توسط انرژی زمین‌گرمایی ایجاد می‌شود در نقاط مختلف زمین وجود دارد. چشمه آبگرم یا چشمه گرمابی دارای حرارتی بالاتر از دمای بدن انسان و دمای محیط یعنی دمایی بیش از 37.5 درجه است.

چشمه مکانی است که به صورت دائمی آب از درون زمین به سطح زمین رسیده و اصطلاحاً آب جوشان از زمین خارج می‌شود. چشمه آب گرم نیز به مکانی گفته می‌شود که آب داغ از درون زمین با تداوم خارج می‌شود.

تعاریف گوناگونی برای چشمه آب گرم وجود دارد. چشمه آبگرم بیشتر در مناطق آتش‌فشانی پدید می‌آید. زمانی که آب چشمه‌ای توسط انرژی زمین‌گرمایی داغ شود. به طور میانگین سالانه دمای آن حدود5-6 درجه سانتی گراد از هوای محیط بیشتر باشد با چشمه آبگرم روبرو هستیم.

 

تاریخچه آب‌درمانی

سال‌ها قبل از میلاد مسیح نیز خواص درمانی چشمه‌های آب گرم کشف‌شده بوده است. فلاسفه یونانی که پیش از میلاد می‌زیستند درباره آب‌درمانی نوشته‌اند. از فلاسفه متأخرتر که در ایران به موضوع آب‌درمانی اشاره‌کرده‌اند می‌توان ابن‌سینا را نام برد. اعتقاد به خواص درمانی چشمه‌های آبگرم در ابتدا همراه با خرافات بود. با گسترش علم به مرور خواص واقعی این چشمه‌ها اثبات شد. اولین بار با مطالعات دانشمندان در بریتانیا اثر درمانی چشمه آب گرم روشن شد.

 

کاربردهای چشمه آب گرم

آب‌های چشمه آب گرم (که مواد معدنی در آن حل‌شده است) یا همان آب‌معدنی به دو دلیل دمای زیاد و ترکیبات شیمیایی در امور مختلف کاربرد دارند.

کاربرد چشمه آب گرم در کشاورزی

از آب‌معدنی چشمه‌های آب گرم در تولید گیاهان گلخانه‌ای استفاده می‌شود. آب چشمه به علت وجود انواع گازها دارای خواصی برای پرورش گیاه است.

کاربرد چشمه آب گرم در صنایع غذایی

از آب‌معدنی چشمه‌های آب گرم در صنایع غذایی استفاده می‌شود. استخراج گاز دی‌اکسید کربن با استفاده از آب‌معدنی انجام می‌شود.

چشمه آبگرم

 

کاربرد چشمه آب گرم و استفاده‌های درمانی

چرا چشمه آب گرم خواص درمانی دارد؟ آب گرم خاصیت حلالیت دارد. یعنی همان‌طور که نمک و شکر در آب داغ به‌راحتی حل می‌شود، املاح معدنی نیز در آب چشمه آب گرم به‌راحتی حل می‌شوند. اگر این املاح دارای خواص درمانی باشند آب خاصیت درمانگر به خود می‌گیرد. با توجه به منطقه جغرافیایی چشمه و ساختار زمین‌شناسی آن سرزمین املاح متفاوتی در آب چشمه حل‌شده و خواص متفاوتی در آب چشمه بروز پیدا می‌کند.

 



یکی دیگر از چشمه های آبگرم سرعین آبگرم ساری سو است.



 

 

از خواص درمانی چشمه‌های آب گرم می‌توان به تحریک بدن و فعالیت بیشتر در بدن انسان اشاره کرد. بهبود بیماری‌های تنفسی، روماتیسم و تورم موضعی دیگر خواص آن است. وجود یون‌های کلسیم و رادیوم در آب‌معدنی چشمه آب گرم درمان بیماری‌های مختلف تأثیرگذار است. تمدد اعصاب، آرامش، تعادل در فشارخون، تسکین درد مفاصل و درمان دردهای کلیه نیز از دیگر خواص درمانی آب‌معدنی چشمه‌های آب گرم است.

چشمه آبگرم

 

بزرگ‌ترین چشمه آب گرم جهان

 

چشمه آب گرم فرایینگ پن (ماهیتابه داغ) نیوزیلند

چشمه‌های آب گرم اکثراً در مناطق آتش‌فشانی دیده می‌شوند. به نظر دانشمندان پس از فوران آتش‌فشانی در سال ۱۹۱۷ در نیوزلند بزرگ‌ترین چشمه آب گرم شکل‌گرفته است.

قطر چشمه فرایینگ پن ۳۸۰۰۰ مترمربع و دمای آن ۶۰ درجه سانتی پایه است. هر ساله گردشگران بسیاری برای دیدن این چشمه به نیوزلند سفر می‌کنند.

چشمه آبگرم

 

چشمه ماهیتابه داغ خواص درمانی دارد. آب معدنی آن موردتوجه گردشگران قرار گرفته است. حرارت آب این چشمه زیاد است. به علت بخار آب داغ در سطح چشمه آب گرم، اطراف چشمه دیده نمی‌شود. این چشمه در دریاچه فرایینگ پن واقع شده است.

چشمه‌های آب گرم در ایران

بیش از 370 دهنه چشمه آب گرم در ایران وجود دارد. بیشترین میزان این چشمه‌ها در محدوده آذربایجان است.

استان اردبیل به تنهای 118 دهنه چشمه آب‌معدنی دارد. سرعین پرآب‌ترین این چشمه‌ها را در خود جای‌داده است.

پرآب‌ترین چشمه آب گرم در ایران : چشمه آب‌گرم‌کن گاومیش گلی سرعین (اردبیل).

داغ‌ترین چشمه آبگرم ایران و دومین چشمه آبگرم جهان: چشمه آبگرم قینرجه.

مرتفع‌ترین چشمه آب گرم ایران است: چشمه شابیل لاهرود (اردبیل) در ارتفاع 2700 متری زمین.

چشمه آب‌گرم‌ در اردبیل. بیشتر از ۱۰۰ دهنه چشمه در این منطقه وجود دارد.

بیشترین چشمه آب‌گرم‌ ایران در این استان قرار دارد.

 

 



درباره آبگرم سبلان بیشتر بدانیم.



 

نام برخی از چشمه‌های آب گرم ایران.

نام چشمهشهرآدرسمظهردبینوع آب
بستان‌آبادتبریزده اسک کندی در 60 کیلومتری تبریزبر روی گسل8 لیتر بر ثانیهشور
زندان سلیمانشهرستان قروهدو مظهر در جنوب زندان سلیمانبی‌کربناته و سولفات کلسیم‌دار ، گرم و گوگردی
چشمه‌های آسک

 

شهرک آب آسکبی‌کربناته کلسیم با P H اسید و حاوی  و گوگرد
چشمه معدنی گنو

 

بندر عباس33 کیلومتری شمال بندر عباسکلروسولفات کلسیم‌دار گوگرد
چشمه‌های معدنی محلات

 

محلات30 کیلومتری مغرب دلیجان
چشمه‌های گوگرد

 

رامسرچشمه‌های آبگرم گوگردی
آبگرم شهر کهنهخراسان رضوی۱۸کیلومتری غرب قوچان
آبگرم فلکده

 

تنکابنکیلومتر ۱۵ جاده دو هزار-روستای لیره سر
آبگرم قلعه‌کندی

 

آذربایجان شرقیشهرستان کلیبر
آب گرم کریزکاشمردر فاصله ۱۵ کیلومتری شهر ریوش – توابع بخش کوهسرخ شهرستان کاشمر
چشمه آب‌گرم گاومیش گلی سرعیناردبیل
چشمه شابیل لاهروداردبیل
آبگرم معدنی فردوس

 

خراسان جنوبی

 

منابع

درمان با آب‌های معدنی تألیف تورج مهدیزاده – مریم پنجعلی اصل.